Czym jest Pierwsza Pomoc?
Pierwsza pomoc to natychmiastowe działania podejmowane wobec osoby poszkodowanej w wyniku wypadku, nagłego zachorowania lub innego zagrożenia zdrowia lub życia – do czasu przyjazdu wykwalifikowanych służb ratunkowych lub przekazania poszkodowanego pod ich opiekę.Jej celem jest:
ratowanie życia, zapobieganie pogorszeniu stanu zdrowia, zmniejszenie cierpienia i skutków urazu, zapewnienie bezpieczeństwa poszkodowanemu i ratownikowi.Pierwszą pomoc może (i powinna) udzielić każda osoba, która jest świadkiem zdarzenia – nie wymaga ona specjalistycznego sprzętu ani wykształcenia medycznego.
Kiedy pierwsza pomoc jest wymagana?
Pierwsza pomoc jest wymagana zawsze wtedy, gdy dochodzi do nagłego zagrożenia zdrowia lub życia, w szczególności gdy:
osoba jest nieprzytomna lub traci przytomność, nie oddycha lub oddycha nieprawidłowo, doszło do zatrzymania krążenia, występuje silny krwotok, doszło do zadławienia, osoba doznała poważnego urazu (np. wypadek komunikacyjny, upadek z wysokości), pojawiły się objawy udaru lub zawału serca, wystąpił napad drgawkowy, doszło do oparzenia, porażenia prądem, zatrucia lub utonięcia.Obowiązek udzielenia pierwszej pomocy
W Polsce udzielenie pierwszej pomocy jest obowiązkiem prawnym.
Zgodnie z art. 162 Kodeksu karnego, nieudzielenie pomocy osobie znajdującej się w bezpośrednim zagrożeniu życia lub zdrowia, jeśli można jej udzielić bez narażania siebie lub innych na niebezpieczeństwo, podlega odpowiedzialności karnej.
Co warto zapamiętać?
Nie musisz robić wszystkiego idealnie – ważne, że reagujesz.
Najgorszą decyzją jest brak działania.
Wezwanie pomocy i podstawowe czynności ratujące życie już są pierwszą pomocą.
Obowiązek udzielania pierwszej pomocy różni się w zależności od kraju, ale na świecie można wyróżnić trzy główne modele podejścia do tego obowiązku – od bardzo rygorystycznego po niemal całkowicie dobrowolny. Nie musisz robić wszystkiego idealnie – ważne, że reagujesz. Najgorszą decyzją jest brak działania. Wezwanie pomocy i podstawowe czynności ratujące życie już są pierwszą pomocą.1. Kraje z prawnym obowiązkiem udzielania pierwszej pomocy (model „europejski”)
W wielu krajach istnieje jasny obowiązek prawny udzielenia pomocy osobie w bezpośrednim zagrożeniu życia lub zdrowia – o ile można to zrobić bez narażania siebie.
Cechy wspólne:
obowiązek dotyczy każdego świadka zdarzenia, brak reakcji może skutkować odpowiedzialnością karną, nie wymaga się wiedzy medycznej – wystarczy działanie na miarę możliwości (np. wezwanie pomocy).
Przykłady krajów - Polska, Niemcy, Francja, Austria, Szwajcaria, Włochy, Hiszpania, kraje skandynawskie
W tych państwach hasło brzmi:„Nie musisz być bohaterem, ale nie wolno ci być obojętnym.”
2. Kraje bez obowiązku prawnego, ale z ochroną ratownika (model „Good Samaritan” – głównie kraje anglosaskie)
W niektórych krajach nie ma obowiązku udzielania pierwszej pomocy, ale prawo chroni osoby, które dobrowolnie pomagają.
Cechy:
brak kary za nieudzielenie pomocy, ochrona prawna ratownika działającego w dobrej wierze, ratownik nie ponosi odpowiedzialności cywilnej za nieumyślne błędy.
Przykłady: USA, Kanada, Wielka Brytania, Australia, Nowa Zelandia
Zasada:„Nie musisz pomóc, ale jeśli pomożesz – prawo stoi po twojej stronie.”
3. Kraje o słabym lub niejednoznacznym systemie prawnym (brak jasnych regulacji)
W niektórych państwach nie istnieją jasno określone przepisy, obowiązek pomocy wynika głównie z norm społecznych, religijnych lub moralnych, prawo bywa niespójne lub rzadko egzekwowane.
Przykłady: część krajów Afryki, niektóre państwa Azji i Ameryki Południowej.
W takich miejscach lęk przed konsekwencjami prawnymi (np. oskarżeniem o spowodowanie szkody) bywa paradoksalnie powodem braku reakcji.
4. Wspólny mianownik na całym świecie
Niezależnie od różnic prawnych: wezwanie służb ratunkowych jest niemal wszędzie uznawane za minimalną formę pomocy, nikt nie oczekuje działań ponad umiejętności i możliwości, ratownik nie powinien narażać własnego życia.
Wyjątek:
uznajemy za nagłe zatrzymanie krążenia.